Większość z nas ma swoją wizję udanej relacji i oczekiwania, które są bazą poszukiwania drugiej połówki. Mamy różne priorytety, które decydują o wyborze partnera, z którym chcemy się związać. Może być to np. chęć posiadania dzieci, poglądy na życie czy miłość do podróży. Niezależnie od tych oczekiwań, wartościowa relacja wydobywa z osoby to, co najlepsze. I to nie są oklepane frazesy z komedii romantycznych. Udany związek to przestrzeń do bycia sobą. To wzajemna troska i szacunek, równowaga między dawaniem a braniem i poczucie bezpieczeństwa. Czasem jednak, kiedy górę biorą emocje i pojawiają się potrzeby, które chcemy pilnie zaspokoić — tracimy zdolność racjonalnej oceny.
Przeceniając drugą osobę na wszystkie możliwe sposoby, tworzymy przestrzeń dla relacji, które jedynie dają iluzję szczęścia. A zamiast dawać, zaczynają coraz więcej zabierać. Jak rozpoznać toksyczny związek? I co zrobić, jeśli już się w takim znajdziemy?
Toksyczne związki, to relacje, które są przeciwnością tych wartościowych. Toksyczny partner lub partnerka z czasem będzie wywoływać w Tobie coraz więcej negatywnych uczuć. Wyczerpanie, poczucie winy, zaniżanie samooceny i gasnącą radość życia. Taki związek, zamiast wspierać i ciągnąć do góry, podąży w zupełnie przeciwnym kierunku. A Twoje życie będzie orbitować wyłącznie wokół jednej osoby.
Czym jest toksyczny związek?
Rosnąca świadomości i zainteresowanie psychologią i relacjami sprawiają, że jesteśmy bombardowani różnymi informacjami z każdej strony. Gaslighting, love bombing, toksyk i narcyz — to zwroty, które regularnie padają na różnych forach i grupach na FB. Nie zawsze jednak trafnie. Czasem sam fakt, że wchodzimy w relację mimo rozbieżnych oczekiwań i potrzeb prowadzi do powstawania toksycznej atmosfery w związku. Ta sama osoba w innej parze ma szansę stworzyć naprawdę udany związek. To nie jest toksyczny partner. I to nie oznacza, że coś z Tobą jest nie tak. Jesteśmy różni, mamy swoje priorytety, sposób bycia oraz lepsze i gorsze strony. Nie każdy jest dla każdego i to jest ok!
Jak rozpoznać toksyczny związek?
Bycie w toksycznym związku jest jak emocjonalny rollercoaster. To odczuwanie skrajnych emocji jakbyśmy byli w trakcie oglądania filmu pełnego nagłych zwrotów akcji. Jednak rozpoznanie toksycznego partnera nie jest takie proste na pierwszy rzut oka. W tej relacji początki też potrafią być słodkie, bo taka osoba jest mistrzem manipulacji. Zaspokaja potrzeby drugiej strony, okazując troskę i zaangażowanie, żeby za chwilę Cię ukarać, wyłączając telefon na kilka dni. Wywołuje skrajne emocje u partnera, serwując na przemian doświadczenia pozytywne i negatywne. W ten sposób utrzymuje stały stan napięcia w związku, sprawiając, że druga strona powoli uzależnia się od kaprysów toksycznego partnera.
Życie z toksycznym partnerem — czy każdy burzliwy związek jest toksyczny?
Toksyczny związek nie jest burzą, przypomina raczej nieustanną walkę. I to taką, na której jesteś na przegranej pozycji. Jednak to nie są wyłącznie zachowania prowadzące do kłótni, cierpienia i niepewności. Dużo w takiej relacji również romantycznych gestów, namiętności i pasji. Taka relacja jest nacechowana niezwykle silnymi emocjami, które mają za zadanie przywiązać Cię do partnera. W Twoich zachowaniach zaczyna z kolei dominować strach przed utratą partnera i niepewność. Ten strach sprawia, że pozwalasz przesuwać swoje granice coraz bardziej. I zaczynasz zgadzać się na rzeczy, które na początku tej relacji były dla Ciebie totalną abstrakcją. W psychologii nazywa się to syndromem gotującej się żaby. Toksyczny partner stwarza warunki, które stopniowo się pogarszają i dzięki temu stopniowaniu — przyzwyczajasz się do nich. Aż do momentu, kiedy jesteś tak zmęczony/a, że brak Ci siły, aby się z nich wyrwać.
4 sygnały, które wskazują, że znajdujesz się w toksycznym związku
Kiedy mamy do czynienia z toksycznym związkiem, na początku relacji pojawiają się pewne zachowania i symptomy. To tzw. czerwone flagi, czyli zachowania, które wskazują na ukryte intencje drugiej osoby. Na co zwrócić uwagę?
1. Tempo rozwoju relacji
Błyskawiczny rozwój związku, któremu towarzyszy presją partnera. Toksyczny partner chce jak najszybciej przejścia na kolejny, bardziej zaawansowany etap relacji. Przeplata się to z intensywnymi emocjami oraz głębokimi wyznaniami miłości – wszystko to w tempie ekspresowym. Związek jawi się jako niezwykle silny, wręcz przytłaczający. Tutaj pojawia się również wcześniej wspomniany „love bombing”, czyli bombardowanie miłością. To forma manipulacji, która ma pomóc wkupić się w Twoje łaski.
2. Wszystko wydaje się zbyt piękne
Poznajesz partnera i on pasuje do Twojego życia jak brakujący puzzel. Myślisz sobie: „całe życie szukałem/am kogoś takiego”. Jeśli coś wydaje Ci się zbyt idealne, żeby było prawdziwe — najczęściej tak jest. W toksycznym związku partner wie, jak trafić w Twój głód miłości. I powie wszystko, żeby Cię do siebie przywiązać. Najlepszym sposobem manipulacji i zyskiwania przewagi nad drugą osobą jest wywoływanie nadzwyczaj dobrego samopoczucia. Takiego, które jest nieadekwatne do sytuacji.
3. Twoje życie i przestrzeń osobista powoli zanika
Toksyczny związek karmi się izolacją. To pozwala drugiej osobie utrzymać kontrolę. Bez bliskich osób, rodziny czy przyjaciół nikt nie zwróci uwagi na zachowania partnera. Nikt nie zasugeruje, że związek Ci nie służy. Na tym etapie pojawia się również zaborczość o czas spędzany osobno, który tłumaczony jest płomiennym uczuciem.
4. Kary i nagrody
Już nie jesteś ideałem. A lista Twoich zachowań, które są nie do zaakceptowania, rośnie w zastraszającym tempie. Pojawia się karanie ciszą, znikanie i obarczanie winą o wszystkie problemy. Jeśli nagle nie spełniasz potrzeb i czujesz się jak tresowany piesek, to czas być ze sobą szczerym. Oceń racjonalnie sytuację. Jeśli rozum krzyczy, uciekaj to znak, że jesteś w toksycznym związku.
Na dalszych etapach angażowania się w toksyczny związek pojawiają się również:
- Strach przed reakcją i zachowaniem partnera,
- Rosnące poczucie winy,
- Kłamstwa i obietnice bez pokrycia,
- Brak szacunku.
Jak wyjść z toksycznego związku?`
Wchodzenie w relacje wiąże się z wieloma emocjami. Czasem trudno ocenić, co jest sygnałem ostrzegawczym, a co naszym uprzedzeniem wyniesionym z poprzednich doświadczeń. Płynąc na fali oczekiwań otoczenia i wizji idealnego partnera kreowanego przez media — łatwo się pogubić. To, co wyróżnia toksyczny związek to fakt, że jest destrukcyjny. Spokój i bezpieczeństwo zastępują chaos, niepokój i poczucie samotności. Taki partner wyciąga z Ciebie całą energię, zabiera pewność siebie i nie spełnia nawet podstawowych potrzeb. W takiej relacji więcej tracisz, niż zyskujesz. Aż pewnego dnia nie poznajesz ani siebie, ani osoby, z którą jesteś w związku.
Jeśli wbrew sobie godzisz się, na coś, czego nie chcesz — nie jest za późno, żeby to zmienić. Nie bój się własnych potrzeb. Odpowiedz sobie na pytania:
- Czemu zaspokajanie pragnień drugiej osoby jest ważniejsze od moich?
- Dlaczego rezygnuje z siebie na rzecz partnera?
- Czy ten związek kiedykolwiek będzie w stanie zaspokoić Twoje potrzeby?
- Czy sytuacja, kiedy partner jest ważniejszy, Ci odpowiada?
Za nasze decyzje odpowiadają schematy, które są w nas głęboko ukryte. Jeśli ich sobie nie uświadomisz i nie przepracujesz, będziesz kręcić się w kółko. A każdy partner, z którym się zwiążesz, będzie przypominać poprzedniego. Czujesz, że spychasz swoje potrzeby na dalszy plan i skupiasz się na zaspokajaniu drugiej strony? Brakuje Ci siły i motywacji, żeby wybrnąć z sytuacji, w której się znajdujesz? Toksyczny związek to Twój chleb powszedni? Znam sposób, żeby zmienić Twoją sytuację. Daj sobie pomóc. Na miłość nie trzeba sobie zasłużyć, ona przychodzi naturalnie
Wszystkie treści zamieszczone na niniejszym blogu są chronione prawem autorskim. Oznacza to, że autor posiada wyłączne prawa do ich reprodukowania, rozpowszechniania, przerabiania oraz udostępniania w całości lub w części.
Kopiowanie treści bez zgody autora jest naruszeniem praw autorskich i może pociągnąć za sobą odpowiedzialność prawną.